Kimler için?
Otomotiv, beyaz eşya ve makine sanayisine parça satan tedarikçiler; AB'deki alıcısı ürün karbon ayak izi (İngilizcesi PCF) isteyen üreticiler; kendi ürün gamını karşılaştırmak isteyen firmalar. Talep çoğu zaman alıcının bir formuyla gelir: ürün başına kg CO₂ eşdeğeri, sınır ve yöntem belirtilerek.
Bu çalışma yaşam döngüsü değerlendirmesinin (LCA) yalnız iklim etkisine odaklanan hâlidir; isterseniz aynı envanterle diğer etki kategorileri de hesaplanır.
Kapsam ve yöntem
- Standart: ISO 14067; çerçeve ISO 14040 ve 14044.
- Sınır: beşikten kapıya (hammadde, nakliye, üretim, ambalaj); istenirse beşikten mezara.
- Beyan birimi: ürünün bir adedi, kilogramı ya da müşterinin istediği birim.
- Etki yöntemi: AB'nin EF 3.1 yöntemi ya da IPCC karakterizasyon faktörleri; hangisi kullanıldıysa raporda yazılır.
- Elektrik: Türkiye şebeke elektriği için kaynak ve yıl belirtilmiş, hesabı raporda gösterilen emisyon faktörü; müşteri pazar temelli yaklaşım isterse ayrıca verilir.
- Arka plan verisi: hammadde ve nakliye için tanınmış veri tabanları; her veri setinin adı, yılı ve lisansı raporda.
Teslim ettiklerimiz
- Amaç ve kapsam tanımı, sistem sınırı şeması
- Doldurulmuş veri toplama formu ve envanter tablosu (1 birim ürün başına)
- Hesap dosyası ve varsayım kaydı: her varsayımın nedeni ve sonuca etkisi
- ISO 14067 çalışma raporu, Axosfer rapor standardında, QR ile doğrulanabilir
- Müşterinizin formatında özet (istenirse)
- İsteğe bağlı: bağımsız kritik inceleme ya da doğrulama için koordinasyon
Sizden isteyeceklerimiz
- Ürün reçetesi: malzemeler ve ağırlıkları
- Hammadde tedarikçileri, mesafe ve taşıma aracı
- Tesisin yıllık enerji ve yakıt tüketimi ile üretim miktarı (ürüne pay vermek için)
- Fire, atık ve ambalaj bilgileri
- Varsa tedarikçilerinizin karbon ayak izi verileri
- Müşterinizin istediği kural seti ya da form
Süre ve fiyat
Tek ürün, beşikten kapıya: veri geldikten sonra 3–6 hafta. Aynı tesiste ek ürünler daha kısa sürer, çünkü enerji ve tesis verisi ortaktır. Fiyat ürün sayısına, sınırın genişliğine ve istenen etki kategorilerine göre yazılı teklifte belirlenir.
Ön görüşme, kapsam tespiti ve veri hazırlığı hemen başlar; teslim tarihi yazılı teklifte yer alır.
Kim hazırlar? Raporu Axosfer hazırlar ve imzalar: kapsamı belirler, hesabı yapar, Axosfer rapor standardıyla ve QR doğrulamasıyla teslim eder. Hesabı kontrol eden ve yöntem seçimlerini onaylayan mühendis, rapordaki teknik kontrol bölümünü imzalar; adı ve meslek unvanı teklifte yazılır. Doğrulama bağımsız doğrulayıcıdadır; biz doğrulama yapmayız, doğrulayıcıyı siz seçersiniz.
Sık sorulanlar
Bu rapor "doğrulanmış" sayılır mı?
Kendiliğinden hayır. ISO 14067 raporu bizim hazırladığımız bir çalışmadır; müşteriniz bağımsız doğrulama isterse ISO 14064-3'e göre doğrulama yaptırılır, biz koordine ederiz. Doğrulanmamış bir çalışmayı asla "doğrulanmış" ya da "EPD" diye sunmayız.
EPD'den farkı ne?
EPD, bir program operatörünün kuralına göre hazırlanıp bağımsız doğrulanan ve operatörün sicilinde yayımlanan beyandır; birden çok etki kategorisi içerir. Ürün karbon ayak izi yalnız iklim etkisidir ve operatör gerektirmez. Veri aynı olduğu için ayak iziyle başlayıp sonra EPD'ye geçmek mümkündür.
SKDM için kullanabilir miyiz?
Hayır. SKDM tesis bazlı ve kendi yöntemiyle hesaplanır; ürün karbon ayak izi onun yerine geçmez. İkisini birlikte istiyorsanız aynı veri toplama turunda ikisini de hazırlarız.
Müşterimiz belirli bir yazılım ya da veri tabanı istiyor; uyar mısınız?
Müşterinizin istediği kural setini ve veri tabanını teklif aşamasında yazarız; ücretli bir veri tabanı gerekiyorsa bunu açıkça belirtir, bedelini ayrı gösteririz.