Akaryakıt istasyonu için PKD

Risk nerede?

Taşıta yakıt verilirken depodaki buhar tabancanın yanından dışarı itilir. Tanker boşaltılırken de tanka giren yakıt kadar buhar havalandırma borusundan çıkar. Tank menholleri zemin altındaki kapaklı çukurlardır; buhar burada birikir ve kolay dağılmaz. Zemine dökülen yakıt da buharlaşırken çevresinde patlayıcı ortam oluşturabilir. Motorin farklıdır: parlama noktası ortam sıcaklığının üstünde olduğu için normal koşullarda patlayıcı buhar oluşturmaz.

Taşıt deposunun dolum ağzı
Dispenser gövdesinin içi
Yeraltı tankları ve menholler
Tanker boşaltma bağlantıları
Havalandırma borusunun ucu
Zemine dökülen yakıt
LPG otogaz tankı, pompası ve dispenseri
Yakındaki rögar, kanal ve çukurlar

İstasyonlara özgü emniyet standartları (TS 12820, LPG otogaz için TS 11939) ve lisans mevzuatı ayrı yükümlülüklerdir. Patlamadan korunma dokümanı onların yerini tutmaz, onlar da dokümanın yerini tutmaz.

Uzman notu
İstasyonda bölgelerin genişliğini yakıtın kendisinden çok işlemin hızı belirler: tabancanın debisi, tankerin boşaltma hızı, havalandırma borusunun yüksekliği ve sahanın rüzgâra ne kadar açık olduğu. Buhar geri dönüş hattı olan bir istasyonla olmayan bir istasyonun havalandırma borusu aynı sonucu vermez. Bu yüzden hazır bir şablon uygulamıyor, bu bilgileri saha formunda tek tek istiyoruz.
O. Ferhat ANAÇ

Nasıl değerlendiriyoruz?

Saha formu ve fotoğraflar. Vaziyet planı ya da kroki, ada ve tank sayısı, tabanca debisi, hortum boyları, havalandırma borusunun yeri ve yüksekliği bir formla toplanır.
Kaynaklar ve salınım. Taşıta dolum, tanker boşaltma, havalandırma borusu, menholler ve olası dökülmeler için salınımın derecesi ve debisi belirlenir. Benzin için yaz ve kış koşulları ayrı ayrı değerlendirilir.
Bölge kararı. Bölgeler IEC 60079-10-1 yöntemiyle hesaplanır. Tank içi, menhol ve dispenser gövdesi gibi hesaba uygun olmayan yerlerde karar gerekçesiyle yazılır.
Çevredeki yapılar. Market kapısı ve pencereleri, elektrikli araç şarj ünitesi, oto yıkama, jeneratör, rögar ve kanallar bölge sınırlarıyla karşılaştırılır. Bölge içinde kalan her nokta için önlem yazılır.
Tutuşturucu kaynaklar ve önlemler. Bölgedeki elektrikli donanımın uygunluğu, topraklama ve statik elektrik, araç trafiği ve sıcak işler değerlendirilir. Tanker boşaltma talimatı dokümana yazılır.

Dokümanda atlanmaması gerekenler

Havalandırma borusunun ucu ve çevresi.
Tanker boşaltma noktası ve boşaltma sırasındaki koordinasyon.
Bölge içinde ya da yakınında kalan rögar, kanal ve çukurlar.
Sonradan eklenen şarj ünitesi, reklam ekranı, otomat ve aydınlatma gibi elektrikli donanım.
Market, oto yıkama ve lastikçi gibi yan tesislerin bölgelere uzaklığı.
LPG otogaz varsa tank armatürleri, pompa ve dolum tabancası.

Sizden isteyeceklerimiz

İstasyonun vaziyet planı ya da krokisi
Satılan yakıtların güvenlik bilgi formları
Elektrik, topraklama ve yıldırımdan korunma kontrol raporlarının tarihleri
Dispenser ve pompa etiketlerinin fotoğrafları
Tanker boşaltma düzeni ve sıklığı
LPG otogaz varsa tank ve tesisat bilgileri

Hepsi elinizde değilse de çalışma başlayabilir. Eksikler saha formuyla tamamlanır.

Raporda ne alırsınız?

Pompa adaları, tank sahası ve tanker boşaltma noktası için hesap föyleri ve ölçekli bölge haritası. Bunların yanında ekipman uygunluk değerlendirmesi, Yönetmeliğin asgari gereklerine uygunluk tablosu, aksiyon ve kontrol planı. Raporun her sayfasında QR kod bulunur; belgenin geçerli olduğu doğrulama sayfasından kontrol edilebilir.

Nasıl ilerler?

Fiyat. Birkaç soruyla, istasyonu görmeden aynı gün verilir.
Saha. İSG uzmanınız veya işletmenize hâkim biriyle ortalama 45 dakikalık saha gözlem formu doldurulur ve yeterli sayıda fotoğraf çekilir. Bu sırada istasyon çalışmaya devam eder.
Rapor. Form ve fotoğraflar tamamlandıktan sonra 10 iş günü içinde teslim edilir.
Sonrası. İstasyonda önemli bir değişiklik olduğunda doküman gözden geçirilerek güncellenir.

Sık sorulanlar

İstasyonu görmeden nasıl fiyat veriyorsunuz?

İstasyonların düzeni birbirine benzer. Fiyatı belirleyen, satılan yakıtlar, LPG otogaz olup olmadığı ve birlikte çalışılacak istasyon sayısı gibi birkaç bilgidir. Rapor ise sahadan gelen form ve fotoğraflara dayanır; bölgeler her istasyon için ayrı hesaplanır.

Saha çalışması sırasında istasyon kapanır mı?

Hayır. Formun doldurulması ve fotoğraflar yaklaşık 45 dakika sürer. Bu sırada istasyon çalışmaya devam eder.

Yalnız motorin için de bölge çıkar mı?

Motorinin parlama noktası ortam sıcaklığının üstündedir; normal koşullarda patlayıcı buhar oluşturmaz. Bu sonuç, motorine benzin karışmadığı ve yakıt sıcak bir yüzeye püskürmediği sürece geçerlidir. Dokümanda bu karar gerekçesiyle yazılır.

Şarj ünitesi ya da yeni bir yapı eklemek istiyoruz. Nereye koyabiliriz?

Cevap bölge haritasındadır: yeni donanımın bölgelerin dışında kalması ya da bulunduğu bölgeye uygun olması gerekir. Önemli bir değişiklikte doküman da gözden geçirilerek güncellenir.

TS 12820'ye uygunluk belgemiz var. PKD ayrıca gerekir mi?

İkisi ayrı belgelerdir; biri diğerinin yerini tutmaz. Patlamadan korunma dokümanını, Çalışanların Patlayıcı Ortamların Tehlikelerinden Korunması Hakkında Yönetmelik işverenden ister (Madde 10).

Bu sayfa genel bilgilendirme amaçlıdır. Tesisinize özgü sonucu, sahadaki bilgilere dayanan hesap belirler.